Metal Braketler
Metal braketler, ortodontik tedavi denilince ilk akla gelen şeydir. Özellikle çocuklarda ortodontik tedavi için tercih edilmekle birlikte, tüm ortodontik bozukluklarda kullanılabilmektedir.

Metal braketler, ortodontik tedavide en uzun süredir kullanılan ve en yaygın yöntemdir. Dişlerin dış yüzeyine yapıştırılan küçük metal braketler ve bunların içinden geçen teller, dişlere kontrollü bir kuvvet uygulayarak onları zamanla doğru konuma taşır. Çocuklarda, gençlerde ve yetişkinlerde, hafiften ileri düzeye pek çok ortodontik bozuklukta kullanılabilir.
Nişantaşı Teşvikiye'deki kliniğimizde metal braket tedavisi, ortodontik muayene ve planlamayla başlar. Kliniğimizin ortodonti uzmanı Uzm. Dr. Erdi İçen'dir. Bu sayfada metal braketlerin kimlere uygulandığını, tedavinin adımlarını, süresini, sonrasında nelere dikkat etmeniz gerektiğini ve olası yan etkileri bulabilirsiniz.
Metal braketler kimlere uygulanır?
Metal braketler şu durumların tedavisinde kullanılabilir:
- Çapraşık (eğri) dişler ve diş aralıkları
- Derin kapanış, açık kapanış, çapraz kapanış gibi kapanış bozuklukları
- Üst veya alt dişlerin öne ya da geriye doğru konumlanması
- Gömülü kalmış dişlerin yerine getirilmesi gibi kapsamlı vakalar
- Bazı vakalarda çene cerrahisiyle birlikte yürütülen ortodontik tedaviler
Metal braketler dayanıklıdır ve dişlerin hareketini çok yönlü kontrol etmeye olanak tanır; bu nedenle özellikle karmaşık vakalarda sık tercih edilir. Görünümün daha önemli olduğu durumlarda diş renginde porselen braketler, dişlerin iç yüzeyine takılan lingual ortodonti veya şeffaf plaklar da değerlendirilebilir.
Ortodontik tedavinin genel olarak neleri kapsadığını ortodontik tedavi nedir yazımızda anlattık.
Tedavi süreci adım adım
- Ortodontik muayene: Dişleriniz, kapanışınız ve yüz yapınız değerlendirilir; gerekli röntgenler ve fotoğraflar alınır.
- Planlama: Ölçüler alınır ve tedavi planı çıkarılır. Planda diş çekimi veya ek aparey gerekip gerekmediği size anlatılır.
- Braketlerin yapıştırılması: Dişler temizlenir, braketler özel yapıştırıcılarla dişlerin dış yüzeyine yapıştırılır ve ilk teller takılır. İşlem lokal anestezi gerektirmez.
- Düzenli kontroller: Genellikle 4–6 haftada bir teller ayarlanır veya değiştirilir; tedavinin ilerleyişi takip edilir.
- Braketlerin çıkarılması: Dişler istenen konuma geldiğinde braketler çıkarılır, yapıştırıcı kalıntıları temizlenir ve dişler cilalanır.
- Pekiştirme: Dişlerin yeni konumunda kalması için sabit veya hareketli pekiştirme aygıtları uygulanır.
Ortodontik tedavi için yaş sınırı var mı?
Dişler ve diş etleri sağlıklı olduğu sürece ortodontik tedavi için üst yaş sınırı yoktur; yetişkinlerde de başarıyla uygulanabilir. Çocuklarda ise çene gelişimi devam ettiği için bazı sorunlara büyümeden yararlanılarak daha erken müdahale edilebilir; bu yüzden ilk ortodontik kontrolün 7 yaş civarında yapılması önerilir. Ayrıntılar için önleyici ortodontik tedavi sayfamıza bakabilirsiniz. Yetişkinlerde tedaviye başlamadan önce diş eti sağlığı ve varsa eksik dişler değerlendirilir; gerekirse ortodontik tedavi diğer tedavilerle birlikte planlanır.
Süre ve seans sayısı
Tedavi süresi bozukluğun türüne, şiddetine ve hastanın yaşına göre değişir; çoğu tedavi bir ila iki yıl arasında sürer. Hafif vakalarda daha kısa, kapsamlı vakalarda daha uzun olabilir. Kontrol randevularının düzenli olması ve braketlere iyi bakılması tedavinin planlanan sürede bitmesine yardımcı olur. Size özel süre muayene ve planlama sonrasında netleşir.
Sonrasında dikkat edilmesi gerekenler
- Braketler takıldıktan sonraki ilk günlerde dişlerde baskı ve yanaklarda tahriş olabilir; size verilen koruyucu mumu kullanabilirsiniz.
- Sert (kuruyemiş, buz), yapışkan (karamel, sakız) ve ısırarak yenen yiyeceklerden kaçının; elma gibi meyveleri küçük parçalar hâlinde yiyin.
- Her yemekten sonra dişlerinizi ortodontik fırçayla fırçalayın; braketlerin çevresini ve tellerin altını ara yüz fırçasıyla temizleyin.
- Kopan braket veya batan tel olursa kontrolü beklemeden kliniğimize haber verin.
- Tedavi sonrasında pekiştirme aygıtlarını hekiminizin önerdiği şekilde kullanın.
Olası riskler ve yan etkiler
- Baskı ve hassasiyet: Tel ayarlarından sonra birkaç gün sık görülür.
- Yanak ve dudakta tahriş: Özellikle ilk haftalarda görülebilir.
- Beyaz lekeler ve çürük: Braket çevresinde temizlik yetersiz kalırsa dişlerde beyaz lekeler ve çürük oluşabilir.
- Diş eti iltihabı: Temizliğe dikkat edilmezse görülebilir.
- Kök kısalması: Seyrek olarak diş köklerinde kısalma görülebilir; kontrollerde takip edilir.
- Dişlerin yeniden kayması: Pekiştirme aygıtları kullanılmazsa görülebilir.
Metal braketlerle tedavi hakkındaki sorularınız için Nişantaşı'ndaki kliniğimizde ortodontik muayene olabilir ya da WhatsApp üzerinden bize yazabilirsiniz.
Metal Braketler hakkında sık sorulanlar
Diş teli takılırken ağrı olur mu?
Braketlerin yapıştırılması anestezi gerektirmeyen bir işlemdir. Teller takıldıktan ve her ayardan sonraki birkaç gün dişlerde baskı ve hassasiyet hissedilebilir; genellikle kendiliğinden geçer.
Yetişkinler de diş teli takabilir mi?
Evet. Diş ve diş eti sağlığı uygun olan yetişkinlerde de ortodontik tedavi yapılabilir. Görünümün önemli olduğu durumlarda porselen braket, lingual braket veya şeffaf plak da değerlendirilebilir.
Braket kırılırsa ne yapmalıyım?
Kopan braket veya batan tel olursa kontrol randevusunu beklemeden kliniğimize haber verin. Batan tel ucu için geçici olarak ortodontik mum kullanabilirsiniz.
Tedavi bitince dişler yeniden kayar mı?
Pekiştirme aygıtları kullanılmazsa dişler eski konumuna dönmeye eğilim gösterebilir. Bu yüzden tedavi sonrasında sabit veya hareketli pekiştirme aygıtları hekimin önerdiği süre boyunca kullanılmalıdır.
